Grecja Północna

Grecja

Kraina ta rozciąga się na północ od linii Arta-Wolos. Wyodrębnia się pod wielu względami od reszty obszaru Grecji współczesnej. Klimatycznie tylko wybrzeże i bliskie mu wyspy mają charakter śródziemnomorski, wnętrze lądu, zwłaszcza pogranicze z państwami sąsiednimi, odznacza się klimatem wcale ostrym, omal że kontynentalnym. Lato tu gorące i suche, zima dłuższa niż na wybrzeżu, z opadami śniegu, a wiosna przychodzi z opóźnieniem. Sytuację najlepiej zilustrują liczby. Tak więc gdy w nadmorskich Salonikach średnia temperatura stycznia wynosi 5°, a lipca 26°, w śródlądowym mieście Florina: 1° i 22,2°. Średnia roczna opadów wynosi w Salonikach 440 mm, a we Florinie 730 mm. Dla porównania odnośne dane dla Warszawy wynoszą: –3,5°, 19,2° i 558 mm.
Długim pasmem lądu między Rodopami a Morzem Egejskim sięga Grecja aż do tureckiej Rumelii, do niziny nad Ewrosem. Jest to wschodnia część Macedonii Greckiej oraz Tracja Grecka. Cztery niziny — położone na południe od miast Sera, Drama, Ksanthi, Komotini — są gęsto zaludnione, uprawia się tu głównie tytoń, ryż, pszenicę. Południowe odnogi potężnego Pirynu i rozległe, łagodne grzbiety Rodopów chronią tę krainę od chłodnych wiatrów z północy. Góry te są pasterskie, krajobrazowo bardzo urozmaicone, a przez turystów dotychczas omijane.
Odmienny, bardzo już grecki w swoim pejzażu, klimacie i historycznych zabytkach, jest Półwysep Chalcydycki. Oblewają go wody zatok Termaickiej i Orfańskiej, a w morze wbija trzy „palce”, wąskie półwyspy Kasandra, Si­thonia i Atos. Na tym ostatnim wyrosła przed tysiącem lat „republika mnichów”, rządząca się do dzisiaj własnymi prawami.
Południowa część Grecji Północnej, rozdzielona trudno dostępnym masywem Pindosu, obejmuje dwie krainy: po stronie egejskiej Tesalię, po stronie jońskiej Epir. Tesalia pełniła zawsze rolę pomostu między Macedonią a Grecją właściwą. Dzisiaj jest po części spichlerzem Grecji (uprawa pszenicy, kukurydzy, warzyw). Epir zaś to kraina jeszcze zapóźniona w rozwoju, stosunkowo słabo zaludniona, prawie zupełnie pozbawiona przemysłu. Ważnym elementem Grecji Północnej są góry, które właśnie tutaj osiągają największe dla całej Gracji wysokości. Biegnący z północy na południe łańcuch gór Pindos — przedłużenie Gór Dynarskich — osiąga w masywie Gramos 2523 metrów wysokości, w masywie SmoIlkas 2633 metrów, a w masywie Peristeri 2295 metrów. Pindos dzieli Nizinę Akarnańską od Niziny Tesalskiej. Między Niziną Tesalską a Morzem Egejskim wyrastają masywy znane z mitologii greckiej: Pilion 1651 metrów i Osa 1978 metrów. Potężny masyw Olimpu dosięga w szczycie Mitikas 2917 metrów; jest to najwyżej położony punkt ziemi greckiej.

Saloniki
Saloniki

Głównym miastem Grecji Północnej są Saloniki — po Pireusie największy port wywozowo-przywozowy Grecji, ważny i dla państw Bałkańskich. Jest to jedyne, obok Aten, wielkie miasto Grecji liczące wraz z z przedmieściami przeszło pół miliona mieszkańców i wykazujące stosunkowo szybki rozwój urbanistyczny.
Głównym miastem i portem Tracjl Greckiej jest Kawala, duże znaczenie ma również Aleksandrupolis. Na zachodzie do coraz większego znaczenia dochodzi port Igumenica, ważny punkt przeładunkowy na drodze z Włoch na wschód.
Za stolicę Tesalli uważa się położone w północnej części niziny starodawne i dziś także ruchliwe miasto Larisa, ważnym miastem tego obszaru jest także nadmorskie Wolos, szybko rozwijający się port i ośrodek handlowy.